Rola proteasomu w terapii chorób nieuleczalnych

Irena Bubko 1, Beata M. Gruber 1, Elżbieta L. Anuszewska 1
1 - Narodowy Instytut Leków w Warszawie, Zakład Biochemii i Biofarmaceutyków
Postepy Hig Med Dosw
2010; 64 314-325
ICID: 915316
Article type: Review article
 
 
Białka są podstawowym elementem budulcowym organizmu człowieka. Słowo białko (proteina) pochodzi od greckiego słowa proteo, tzn. najważniejszy. Białka, bez których życie w postaci obserwowanej na Ziemi nie byłoby możliwe, mają ograniczony czas życia w komórce i organizmie. Ich tak zwany „okres półtrwania” jest zróżnicowany i wynosi od kilku minut do kilku dni. Białka regulatorowe pojawiają się w komórce na określony czas, są krótko żyjące. Białka zaangażowane w podstawy funkcjonowania komórki są stabilne i długo żyjące. Po spełnieniu swoich funkcji lub w przypadku nadmiaru, czy uszkodzenia, białka są eliminowane z komórki, w procesach określanych jako degradacja białek. Procesy przemian białek są ściśle kontrolowane. Istnieje też ścisła korelacja między metabolizmem białek a energetycznym stanem komórki. Główne systemy proteolityczne w komórce to lizosomalny i proteasomalny. Pierwszy, lizosomy – organelle komórkowe, funkcjonują w sposób prosty i przejrzysty. Drugi, proteasomy, to system wysoce zorganizowany, który za pomocą ubikwityny dostarcza „etykietę molekularną” i kieruje oznakowane białko w proces degradacji. Sprawna degradacja białek komórkowych przez szlak UPS (ubikwityna-proteasom) jest istotna dla transdukcji sygnału, regulacji transkrypcji, odpowiedzi na stres oraz kontroli czynności receptorów. Dysfunkcja szlaku UPS odgrywa rolę w rozwoju wielu chorób: nowotworowych, neurodegeneracyjnych, o podłożu immunologicznym i infekcyjnych. Wyzwaniem zatem staje się opracowanie metod farmakologicznej interwencji w funkcjonowanie tego układu, polegających m.in. na zastosowaniu swoistych, niskocząsteczkowych inhibitorów proteasomu i enzymów katalizujących ubikwitynację.
W pracy omówiono aktualną wiedzę, począwszy od odkrycia lizosomów – szlaku degradacji białek niezależnego od ubikwityny, następnie proteasomów – szlaku zależnego od ubikwityny i zjawiska agregacji białek oraz podsumowanie dotyczące stosowanych terapii, wykorzystujących jako podstawę procesy degradacji białek.
PMID 20679687 - kliknij tu by zobaczyć artykuł w bazie danych PubMed
  PEŁNY TEKST STATS

Poleć artykuł

Nazwisko i Imię:
E-mail:
From:
Język:


Artykuły powiązane in IndexCopernicus™
     degradacja białka [1 powiązanych rekordów]
     lizosom [1 powiązanych rekordów]
     UPS [1 powiązanych rekordów]
     nowotwory [71 powiązanych rekordów]