Zapalenie naczyń w przebiegu układowego tocznia trzewnego (SLE) – ocena aktywacji jednojądrzastych komórek krwi obwodowej i stopnia dysfunkcji komórek śródbłonka (Doniesienie wstępne)

Joanna Kluz 1, Wacław Kopeć 2, Urszula Jakobsche 1, Iwona Prajs 3, Rajmund Adamiec 1
1 - Department of Angiology, Arterial Hypertension, and Diabetology, Wrocław Medical University
2 - Department of Nephrology and Transplantation Medicine, Wrocław Medical University
3 - Department of Hematology, Blood Neoplasms, and Bone Marrow Transplantation, Wrocław Medical University
Postepy Hig Med Dosw
2007; 61 725-735
ICID: 584272
Article type: Original article
 
 
Jednym z głównych czynników inicjujących uszkodzenie ściany naczyniowej są zmiany immunologiczno-zapalne śródbłonka naczyń krwionośnych. Zwiększona ekspresja śródbłonkowych molekuł adhezyjnych oraz odpowiadających im receptorów na powierzchni krążących leukocytów wydaje się odgrywać podstawową rolę w patogenezie zapalenia naczyń. Wiele dowodów wskazuje na to, iż w przebiegu SLE dochodzi do aktywacji i uszkodzenia komórek śródbłonka. U pacjentów z SLE wikłanym zapaleniem naczyń opisywano zwiększoną ekspresję integrynowych markerów aktywacji na powierzchni mononuklearów krwi obwodowej. Stąd celowa wydaje się ocena zjawisk odpowiedzi zapalnej z udziałem jednojądrzastych komórek krwi obwodowej i komórek śródbłonka na poszczególnych etapach rozwoju mikroangiopatii toczniowej. Zasadniczym celem pracy była ocena powierzchniowej ekspresji integrynowych molekuł adhezyjnych VLA-4 (CD49d) i LFA-1 (CD11a) na jednojądrzastych komórkach krwi obwodowej oraz ilościowa ocena krążących komórek śródbłonka (CECs) u chorych na SLE wykazujących obecność powikłań na podłożu zapalnej mikroangiopatii. Ponadto, określenie czy ekspresja wymienionych integryn i liczba CECs zmieniają się w zależności od aktywności choroby.
Pacjenci: 29 kobiet z rozpoznaniem SLE, w wieku 17–54 lat (średnia wieku 38,72±10,23 lat). Podgrupa I: pacjentki z dużą aktywnością kliniczną choroby wg zmodyfikowanej skali aktywności choroby SLEDAI, wykazujące obecność powikłań na podłożu zapalnej mikroangiopatii o typie układowego zajęcia CUN i/lub vasculitis i/lub nephritis – 15 osób (średnia wieku 38,33±11,02 lat). Podgrupa II: pacjentki z łagodną i umiarkowaną kliniczną aktywnością choroby wg zmodyfikowanej skali aktywności choroby SLEDAI, niewykazujące obecności ww. powikłań – 14 osób (średnia wieku 39,14±9,72 lat). Metody: ekspresję VLA-4 i LFA-1 na powierzchni limfocytów i monocytów krwi obwodowej określono metodą cytofluorymetrii przepływowej z zastosowaniem zestawu przeciwciał monoklonalnych. Za wykładnik stopnia uszkodzenia śródbłonka przyjęto liczbę CECs, którą oznaczono metodą separacji immunomagnetycznej z użyciem przeciwciała monoklonalnego S-Endo 1. U każdej osoby wykonano badania w kierunku obecności antykoagulanta toczniowego oraz przeciwciał przeciwjądrowych (ANA), przeciwciał przeciwko dwuniciowemu DNA (dsDNA) i przeciwciał antykardiolipinowych (ACA) [metoda immunoenzymatyczna rutynowo stosowana w klinicznym laboratorium naukowym]. Dodatkowo metodami standardowymi oznaczono stężenie fibrynogenu, białka C-reaktywnego, składowych C3 i C4 dopełniacza, mocznika, kreatyniny i kwasu moczowego w surowicy, odczyn opadania krwinek czerwonych oraz wykonano badanie morfologii krwi obwodowej i badanie ogólne moczu. Wyniki: U chorych na SLE, w porównaniu z grupą kontrolną, wykazano znamiennie wyższą liczbę CECs (15,29±12,10 vs 3,08±1,46 [kom./ml]; p<0,001). Liczba CECs była istotnie podwyższona w podgrupie II, w porównaniu z grupą kontrolną (9,14±5,16 vs 3,08±1,46 [kom./ml]; p<0,05) oraz w podgrupie I, w porównaniu z podgrupą II (21,03±13,96 vs 9,14±5,19 [kom./ml]; p<0,05). W grupie chorych z aktywnym SLE liczba CECs w znaczący sposób korelowała z klinicznym nasileniem choroby, ocenianym za pomocą punktacji w skali SLEDAI (R=0,92, p<0,001). Powierzchniowa ekspresja VLA-4 i LFA-1 na limfocytach krwi obwodowej w obu podgrupach chorych była znamiennie wyższa, niż w grupie kontrolnej (odpowiednio: 1,71±1,04 vs 0,39±0,26 [%]; p<0,001 oraz 3,32±2,48 vs 0,67±0,83 [%]; p<0,05/1,70±1,56 vs 0,39±0,26 [%]; p<0,05 oraz 1,97±2,60 vs 0,67±0,83 [%]; p<0,05), bez istotnych statystycznie różnic pomiędzy podgrupą I i II (odpowiednio: 1,70±1,56 vs 1,71±1,04 [%]; p>0,05 oraz 1,97±2,60 vs 3,32±2,48 [%]; p>0,05). Podobnie powierzchniowa ekspresja LFA-1 na krążących monocytach u pacjentek z małą i umiarkowaną kliniczną aktywnością choroby oraz u pacjentek z dużą kliniczną aktywnością choroby była znacząco wyższa, niż u osób zdrowych (odpowiednio: 90,11±10,34 vs 84,95±19,86 [%]; p<0,05 oraz 91,44±16,00 vs 84,95±19,86 [%]; p<0,05) i przedstawiała się porównywalnie w obu podgrupach chorych (91,44±16,00 vs 90,11±10,33 [%]; p>0,05). Powierzchniowa ekspresja VLA-4 na monocytach krwi obwodowej była istotnie wyższa u pacjentek z wysoką kliniczną aktywnością choroby, w porównaniu z grupą kontrolną oraz pacjentkami z chorobą mniej aktywną (odpowiednio: 77,10±13,56 vs 64,90±19,13 [%]; p<0,05 oraz 77,10±13,56 vs 63,40±20,95 [%]; p<0,05). Nie stwierdzono natomiast znamiennych statystycznie różnic pomiędzy pacjentkami z małą i umiarkowaną kliniczną aktywnością choroby, a osobami z grupy kontrolnej (63,40±20,95 vs 64,90±19,13 [%]; p>0,05). Wnioski: 1) liczba CECs wzrasta w przebiegu SLE oraz koreluje z aktywnością choroby, wskazując na postępujące uszkodzenie śródbłonka naczyniowego. 2) ekspresja VLA-4 i LFA-1 na powierzchni limfocytów krwi obwodowej oraz ekspresja LFA-1 na powierzchni krążących monocytów wzrasta w przebiegu SLE niezależnie od aktywności choroby. 3) ekspresja VLA-4 na powierzchni krążących monocytów wzrasta jedynie u pacjentek z chorobą wysoce aktywną, wykazujących obecność powikłań na podłożu zapalnej mikroangiopatii, co może wskazywać, iż zwiększona ekspresja tej integryny na monocytach odgrywa główną rolę w patogenezie zapalenia naczyń w przebiegu SLE.

PMID 18063917 - kliknij tu by zobaczyć artykuł w bazie danych PubMed
  PEŁNY TEKST STATS

Poleć artykuł

Nazwisko i Imię:
E-mail:
From:
Język:


Artykuły powiązane in IndexCopernicus™
     Lymphocytes [171 powiązanych rekordów]
     Monocytes [63 powiązanych rekordów]
     LFA-1 [1 powiązanych rekordów]
     VLA-4 [0 powiązanych rekordów]
     Vasculitis [101 powiązanych rekordów]
     circulating endothelial cells (CECs) [0 powiązanych rekordów]
     Systemic lupus erythematosus (SLE) [11 powiązanych rekordów]