Heterogenność strukturalna lipidu A bakterii Gram-ujemnych

Jolanta Lodowska 1, Daniel Wolny 2, Ludmiła Węglarz 1, Zofia Dzierżewicz 2
1 - Katedra i Zakład Biochemii, Wydział Farmaceutyczny Śląskiej Akademii Medycznej w Sosnowcu
2 - Katedra i Zakład Biofarmacji, Wydział Farmaceutyczny Śląskiej Akademii Medycznej w Sosnowcu
Postepy Hig Med Dosw
2007; 61 106-121
ICID: 473222
Article type: Review article
 
 
Większość bakterii Gram-ujemnych to gatunki chorobotwórcze dla ludzi i zwierząt. Najbardziej aktywnym biologicznie związkiem uczestniczącym w infekcjach jest lipopolisacharyd (LPS). Dla podkreślenia jego działań negatywnych nazwano go endotoksyną bakteryjną. Za owe niepożądane
działania odpowiada lipid A – jeden z trzech podstawowych komponentów strukturalnych LPS. Choć jest on uważany za stosunkowo konserwatywny strukturalnie składnik endotoksyn, to międzygatunkowa, a nawet międzyszczepowa heterogenność może obejmować wiele elementów jego
budowy chemicznej, np. typ reszt aminocukrowych, stopień podstawienia rdzenia disacharydowego kwasami tłuszczowymi i ugrupowaniami obdarzonymi ładunkiem, np. grupami fosforanowymi i/lub etanoloaminą, a także rodzaj, liczbę i rozmieszczenie kwasów tłuszczowych występujących
w lipidzie A. Szkielet cukrowy lipidu A u większości bakterii Gram-ujemnych tworzą dwie cząsteczki glukozaminy połączone wiązaniem b(1®6) glikozydowym, których grupy aminowe (przy atomach węgla 2, 2’) oraz hydroksylowe w pozycjach 3, 3’ podstawione są zazwyczaj
3-hydroksykwasami tłuszczowymi, najczęściej kwasem 3-hydroksytetradekanowym. Przez grupę hydroksylową tych związków są połączone estrowo inne (zazwyczaj nasycone, nierozgałęzione)
kwasy tłuszczowe. W lipidach A poszczególnych mikroorganizmów występuje stosunkowo duże zróżnicowanie kwasów tłuszczowych, począwszy od kwasu mirystynowego (kwasu tetradekanowego; 14:0) i kwasu laurynowego (kwasu dodekanowego; 12:0) oraz ich hydroksylowych
pochodnych, a skończywszy na tak unikatowych strukturach jak kwas cis-11-oktadecenowy (Rhodospirillum salinarum 40), kwas 3-hydroksy-5-dodecenowy (Phenylobacterium immobile) i kwas izo-2,3-dihydroksytetradekanowy (Legionella pneumophila). Rdzeń cukrowy
lipidów A niektórych bakterii może budować także inny niż glukozamina cukier, tj. 2,3-diamino- 2,3-dideoksy-D-glukoza. Wśród podstawników występujących w tym regionie LPS oprócz reszt fosforanowych i etanoloaminy można także wymienić b-mannopiranozę, 4-aminoarabinozę, kwas galaktouronowy i glicynę. Tak więc lipid A, choć uznawany za względnie zachowawczy
strukturalnie komponent endotoksyn, cechuje się stosunkowo dużą zmiennością strukturalną, co przekłada się na zróżnicowanie aktywności biologicznej tych makrocząsteczek.
PMID 17369779 - kliknij tu by zobaczyć artykuł w bazie danych PubMed
  PEŁNY TEKST STATS

Poleć artykuł

Nazwisko i Imię:
E-mail:
From:
Język:


Artykuły powiązane in IndexCopernicus™
     Lipid A [1 powiązanych rekordów]
     Gram-Negative Bacteria [43 powiązanych rekordów]
     endotoxin [31 powiązanych rekordów]
     lipopolysaccharide [41 powiązanych rekordów]