Regulacja procesu neurogenezy: czynniki wpływające na powstawanie nowych komórek nerwowych w mózgu dorosłych ssaków

Michalina Respondek 1, Ewa Buszman 1
1 - Wydział Farmaceutyczny z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej w Sosnowcu, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach, Katedra i Zakład Chemii i Analizy Leków w Sosnowcu
Postepy Hig Med Dosw
2015; 69 1451-1461
ICID: 1191244
Article type: Review article
 
 
Neurogeneza to skomplikowany i wieloetapowy proces, w czasie którego powstają w pełni funkcjonalne komórki nerwowe. W dorosłym mózgu zachodzi dzięki obecności neuronalnych komórek macierzystych (NSC), zdolnych do nieograniczonej liczby podziałów mitotycznych i różnicowania się w odpowiedni fenotyp morfologiczny. Są umiejscowione w obrębie zakrętu zębatego hipokampa oraz strefy podkomorowej komór bocznych. Neurogeneza jest regulowana przez wiele czynników, które bezpośrednio lub pośrednio wpływają na różne jej etapy. W artykule opisano najważniejsze egzo- i endogenne czynniki biorące udział w procesie powstawania nowych komórek nerwowych w dojrzałym mózgowiu ssaków. Wśród głównych modulatorów neurogenezy dorosłego mózgu wymienić należy: neurotrofiny, czynniki wzrostowe, hormony, neuroprzekaźniki oraz elementy mikrośrodowiska jakie zajmują neuronalne komórki macierzyste. Poprawa właściwości neurogennych dorosłego mózgowia jest możliwa dzięki zastosowaniu niektórych leków, np. antypsychotycznych, przeciwdepresyjnych lub normotymicznych. Ponadto, w regulację neurogenezy dorosłych ssaków są zaangażowane niektóre procesy patologiczne zachodzące w obrębie mózgowia, które oprócz negatywnego działania mogą wywołać proliferację NSC. Do procesów tych zalicza się: udar niedokrwienny, napad padaczkowy, stan zapalny. Proneurogenne działania leków psychotropowych i procesów patologicznych wiążą się ze wzrostem stężenia neurotrofin, hormonów oraz podwyższeniem ekspresji antyapoptotycznego białka Bcl-2 i metaloproteinazy MMP-2. Ponadto, niektóre leki, np. haloperydol działają bezpośrednio na prolaktynowe i dopaminergiczne receptory umiejscowione na NSC. Obniżenie poziomu neurogenezy w dorosłym mózgu jest związane z nadmiernym spożywaniem alkoholu, wysokim poziomem stresu, a także przyjmowaniem niektórych leków, takich jak cytostatyki, inhibitory COX-2 oraz opioidy. Proneurogenne działanie scharakteryzowanych w artykule czynników, sugeruje ich duży potencjał terapeutyczny oraz daje nowe perspektywy na skuteczną i nowoczesną terapię wielu schorzeń neuropsychiatrycznych. Ponadto może się istotnie przyczynić do wyjaśnienia patogenezy chorób związanych z proliferacją i degeneracją komórek dorosłego mózgowia.
PMID 27259217 - kliknij tu by zobaczyć artykuł w bazie danych PubMed
  PEŁNY TEKST STATS

Poleć artykuł

Nazwisko i Imię:
E-mail:
From:
Język:


Artykuły powiązane in IndexCopernicus™
     neurogeneza [1 powiązanych rekordów]
     neuronalne komórki macierzyste [0 powiązanych rekordów]
     neurogeneza wieku dorosłego [0 powiązanych rekordów]
     regulacja neurogenezy [0 powiązanych rekordów]
     neurogenesis [20 powiązanych rekordów]
     neuronal stem cells [0 powiązanych rekordów]
     adult neurogenesis [1 powiązanych rekordów]
     regulation of neurogenesis [0 powiązanych rekordów]