Ligandy wielofunkcyjne – nowa strategia poszukiwania leku w terapii chorób o złożonej etiologii

Tomasz Wichur 1, Barbara Malawska 1
1 - Zakład Fizykochemicznej Analizy Leku Katedry Chemii Farmaceutycznej, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum, Kraków
Postepy Hig Med Dosw
2015; 69 1423-1434
ICID: 1189928
Article type: Review article
 
 
Selektywne leki skierowane na jeden cel biologiczny okazują się często nieskuteczne w leczeniu schorzeń o złożonym patomechanizmie, np. choroby Alzheimera, co skłania badaczy do projektowania ligandów wielofunkcyjnych, tj. cząsteczek zdolnych do oddziaływania z kilkoma wybranymi celami biologicznymi. W pracy przedstawiono zarys koncepcji projektowania leku wielofunkcyjnego oraz przykłady zastosowania tej metody w poszukiwaniu leku w terapii choroby Alzheimera. W projektowaniu ligandów wielofunkcyjnych opartym na wiedzy selektywne ligandy różnych celów biologicznych łączy się w jedną cząsteczkę. W strategii wykorzystującej badania przesiewowe biblioteki związków są poddawane testom oceniającym ich aktywność wobec wybranych celów biologicznych, w celu znalezienia cząsteczki o pożądanym profilu farmakologicznym. Istnieje również możliwość otrzymywania ligandów wielofunkcyjnych przeprowadzając selektywną optymalizację ubocznej aktywności leku i przekształcając ją w aktywność główną, z jednoczesnym zmniejszeniem lub całkowitym usunięciem pierwotnej aktywności. Rodzaj zastosowanej strategii projektowania ligandów wielofunkcyjnych oraz celów biologicznych wpływa na ich parametry fizykochemiczne i właściwości farmakokinetyczne. Choroba Alzheimera jest wieloczynnikową chorobą neurodegeneracyjną w obrębie ośrodkowego układu nerwowego, związaną z powstawaniem wewnątrz neuronów splątków neurofibrylarnych, tworzonych przez hiperfosforylowane białko τ oraz zewnątrzkomórkowych złogów β-amyloidu (tzw. blaszek starczych). Aktualna terapia choroby obejmuje leki o działaniu objawowym poprawiające neuroprzekaźnictwo cholinergiczne lub hamujące receptory glutaminianergiczne. W literaturze jest opis licznych przykładów związków, które w testach in vitro okazały się ligandami wielofunkcyjnymi. Większość to pochodne leków o właściwościach hamujących cholinoesterazy, zdolne także do hamowania agregacji Aβ oraz wykazujące działanie neuroprotekcyjne w testach cytotoksyczności wywołanej Aβ.
PMID 27259214 - kliknij tu by zobaczyć artykuł w bazie danych PubMed
  PEŁNY TEKST STATS

Poleć artykuł

Nazwisko i Imię:
E-mail:
From:
Język:


Artykuły powiązane in IndexCopernicus™
     ligandy wielocelowe [0 powiązanych rekordów]
     leki wielofunkcyjne [0 powiązanych rekordów]
     choroba alzheimera [50 powiązanych rekordów]
     projektowanie leku [0 powiązanych rekordów]
     potencjalne leki w chorobie Alzheimera [0 powiązanych rekordów]
     multi-target-directed ligands [0 powiązanych rekordów]
     Alzheimer’s Disease [161 powiązanych rekordów]
     multifunctional drugs [0 powiązanych rekordów]