Oddziaływanie związków dezynfekcyjnych na komórki bakteryjne w kontekście bezpieczeństwa higieny i zdrowia publicznego

Marta Książczyk 1, Eva Krzyżewska 2, Bożena Futoma-Kołoch 1, Gabriela Bugla-Płoskońska 1
1 - Zakład Mikrobiologii, Instytut Genetyki i Mikrobiologii, Uniwersytet Wrocławski
2 - Instytut Immunologii i Terapii Doświadczalnej PAN im. Ludwika Hirszfelda, we Wrocławiu
Postepy Hig Med Dosw
2015; 69 1042-1055
ICID: 1170051
Article type: Review article
 
 
W ostatnich latach zwiększyło się zużycie środków dezynfekcyjnych, np. triclosanu w gospodarstwach domowych, obiektach opieki zdrowotnej, zakładach produkcji żywności i hodowli zwierząt. Dezynfekcja chemiczna, z wykorzystaniem wielu biocydów stanowi podstawowy sposób kontroli i zwalczania szkodliwych mikroorganizmów, zwłaszcza o fenotypie wielolekooporności. Odpowiedzią drobnoustrojów na działanie biocydów jest wykształcenie mechanizmów adaptacyjnych warunkujących zmniejszoną wrażliwość na związki biobójcze. Niektóre mikroorganizmy odznaczają się naturalną opornością na czynniki chemiczne lub wykształcają przystosowania polegające na: modyfikacji ultrastruktury osłon komórkowych (lipopolisacharydy, błonowe kwasy tłuszczowe), nadekspresji pomp efflux (aktywnego wyrzutu związków toksycznych z komórki bakterii), represji biosyntezy poryn, enzymatycznej inaktywacji biocydu lub zmiany miejsc docelowego działania (target). Fenomen zmniejszonej wrażliwości komórek drobnoustrojów na związki chemiczne, w tym środki dezynfekujące jest intensywnie badany. W badaniach prowadzonych w warunkach in vitro nad ekspozycją szczepów bakteryjnych m.in. Salmonella Typhimurium na stężenia subinhibitorowe biocydów (triclosan, czwartorzędowe związki amoniowe) uzyskano selekcję wariantów opornych na te biocydy i jednocześnie na barwniki akrydynowe i antybiotyki. Izolaty szczepów Bacillus subtilis i Micrococcus luteus wyizolowane z urządzeń do dezynfekcji zawierających dwutlenek chloru, wykazywały oporność na dwutlenek chloru oraz na inne substancje utleniające: kwas nadoctowy i nadtlenek wodoru. Oddziaływanie związków chemicznych, w tym środków dezynfekcyjnych na mikroorganizmy może stanowić poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa sanitarno-higienicznego i zdrowia publicznego, co może doprowadzić do wzrostu i rozprzestrzeniania się lekooporności wśród bakterii patogennych.
  PEŁNY TEKST STATS

Poleć artykuł

Nazwisko i Imię:
E-mail:
From:
Język:


Artykuły powiązane in IndexCopernicus™
     biocydy [1 powiązanych rekordów]
     środki dezynfekcyjne [2 powiązanych rekordów]
     biocides [13 powiązanych rekordów]
     Disinfectants [54 powiązanych rekordów]
     bacterial resistance [18 powiązanych rekordów]