Lizozym – występowanie w przyrodzie, właściwości
biologiczne i możliwości zastosowań

Ewa Gajda 1, Gabriela Bugla-Płoskońska 2
1 - Zakład Parazytologii, Instytut Genetyki i Mikrobiologii, Uniwersytet Wrocławski
2 - Zakład Mikrobiologii, Instytut Genetyki i Mikrobiologii, Uniwersytet Wrocławski
Postepy Hig Med Dosw
2014; 68 1501-1515
ICID: 1133100
Article type: Review article
 
 
Lizozym to białko występujące u zwierząt, roślin, bakterii i wirusów. Znaleźć je można m.in. w ziarnach neutrofilów, makrofagów, a także w surowicy, ślinie, mleku, miodzie i w białku jaja kurzego. Enzym działa hydrolitycznie na wiązania β-1,4-glikozydowe znajdujące się między kwasem N-acetylomuraminowym (MurNAc) a N-acetyloglukozaminą (GlcNAc) peptydoglikanu (PG) bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych. W królestwie zwierząt zidentyfikowano trzy postacie muramidazy: typ c (kurzy), typ g (gęsi) oraz typ i (obecny u bezkręgowców). Lizozym typu c z białka jaja kurzego jest obecnie modelem do badań nad jego strukturą i funkcją. Aktywność bakteriobójczą muramidaza wykazuje głównie wobec bakterii Gram-dodatnich. Jej działanie cytolityczne na komórki bakterii Gram-ujemnych nie jest w pełni wyjaśnione. Bakterie wykształciły mechanizmy obronne pozwalające im na uniknięcie działania lizozymu. Polegają one m.in. na wytwarzaniu inhibitorów enzymu lub na modyfikacji PG. Lizozym należy do jednych z najlepiej zbadanych enzymów, a mimo to wciąż nie wszystkie aspekty charakteryzujące to białko zostały w pełni poznane. Niewyjaśnione kwestie dotyczące jego biologicznej funkcji to rola muramidazy w procesie bakteriobójczego działania surowicy wobec bakterii Gram-ujemnych. Do jej wyjaśnienia jest stosowana m.in. metoda polegająca na usunięciu lizozymu z surowicy przez adsorpcję na bentonicie (montmorylonit, MMT). Z wykorzystaniem technik dyfraktometrii rentgenowskiej wykazano, że MMT po kontakcie z surowicą ulega delaminacji. Na wyjaśnienie czekają także zagadnienia związane z fałdowaniem muramidazy oraz jego udziałem w powstawaniu amyloidoz.
DOI: 10.5604/17322693.1133100
  PEŁNY TEKST STATS

Poleć artykuł

Nazwisko i Imię:
E-mail:
From:
Język:


Artykuły powiązane in IndexCopernicus™
     lysozyme [32 powiązanych rekordów]
     Muramidase [9 powiązanych rekordów]
     bactericidal action of serum [0 powiązanych rekordów]
     Montmorillonite [21 powiązanych rekordów]